Vleermuisregels remden isolatie: ‘Aantal verduurzaamde woningen herstelt naar bijna 300.000’

Het aantal woningen dat met steun van de Rijksoverheid is verduurzaamd, herstelde in 2025 na een terugval het jaar ervoor. Volgens nieuwe cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) steeg het aantal verstrekte subsidies en leningen met 22 procent ten opzichte van 2024. Daarmee zijn bijna 300.000 woningen verduurzaamd. Het CBS maakte de cijfers dinsdag 29 september 2026 bekend. Het is het hoogste aantal van de periode 2021-2025.

Eerst een piek, dan een terugval

Het verloop van de afgelopen jaren laat een duidelijke golfbeweging zien. In 2023 nam het aantal woningen dat met energiebesparende subsidies en leningen werd verduurzaamd sterk toe, tegelijk met het stijgen van de energieprijzen. In 2024 daalde dat aantal met 12 procent ten opzichte van het jaar ervoor. In 2025 volgde de stijging van 22 procent, waarmee het aantal uitkomt boven de eerdere piek van 2023.

Het CBS telt subsidies en leningen, geen unieke woningen. Een woning kan meer dan één energiebesparende subsidie of lening hebben gekregen. Bovendien kunnen met één subsidie of lening meerdere maatregelen tegelijk worden uitgevoerd. De cijfers per maatregel zijn daardoor niet zomaar bij elkaar op te tellen tot een aantal woningen.

Vleermuizen remden gevelisolatie

De terugval in 2024 kwam vooral door minder gevel- en spouwmuurisolatie. Volgens het CBS heeft dat onder meer te maken met de wettelijk beschermde status van vleermuizen. Daardoor werden deze isolatiemaatregelen vaak uitgesteld of konden ze niet doorgaan.

Sinds een uitspraak van de Raad van State in 2023 moet voorafgaand aan spouwmuurisolatie rekening worden gehouden met mogelijke verblijfplaatsen van vleermuizen. Ecologisch onderzoek kan veel extra kosten en vertraging veroorzaken. Sommige isolatieprojecten zijn daardoor uitgesteld of niet doorgegaan. Voor woningeigenaren betekent dit dat een relatief goedkope maatregel minder snel beschikbaar kan zijn en dat voorafgaand onderzoek de kosten kan verhogen.

In de cijfers is dat terug te zien. Het aantal subsidies voor gevel- en spouwmuurisolatie daalde van 83,4 duizend in 2023 naar 51,8 duizend in 2024. In 2025 kwam het uit op 51,4 duizend en bleef het dus op het lage niveau steken.

Glasisolatie neemt het over

Het herstel van 2025 komt dus niet van gevelisolatie. Glas- en deurisolatie deed het meeste werk: het aantal subsidies daarvoor steeg van 90,2 duizend in 2024 naar 131,1 duizend in 2025. Ook voor bodem- en vloerisolatie (69,9 duizend) en dak- en zolderisolatie (63,1 duizend) lag het aantal in 2025 hoger dan een jaar eerder.

Over de hele periode 2021-2025 is bijna drie kwart van de subsidies gebruikt om woningen beter te isoleren. Glasisolatie komt volgens het CBS voor in bijna 40 procent van de verduurzaamde woningen en is daarmee de meest toegepaste maatregel.

Warmtepompen stabiel, thuisbatterij in opkomst

Het aantal subsidies voor hybride en andere warmtepompen is de afgelopen drie jaar stabiel. Tussen 2023 en 2025 werden jaarlijks 80.000 tot 90.000 van zulke subsidies verstrekt. In 2025 waren dat er 87,8 duizend.

Een kleine maar snel groeiende categorie is de thuisbatterij. Tot en met 2023 werden daarvoor geen subsidies verstrekt. In 2024 waren het er 1,8 duizend, in 2025 zes duizend.

Vooral eigenaren van oudere woningen

Ruim 91 procent van de verduurzaamde woningen is een koopwoning. Woningen met een ouder bouwjaar en woningen met energielabel E, F of G maken relatief vaak gebruik van de subsidies. De afgelopen vijf jaar is ruim 850.000 woningen verduurzaamd, ruim 10 procent van de woningvoorraad.

Regionaal zijn er grote verschillen. In Stadskanaal is bijna 33 procent van de koopwoningen tussen 2021 en 2025 met overheidssteun verduurzaamd. In Veendam en Pekela ligt dat aandeel op ongeveer 28 procent. In de grote steden ligt het aandeel lager: in Den Haag en Rotterdam is minder dan 10 procent van de koopwoningen verduurzaamd en in Amsterdam ongeveer 7 procent. Utrecht is met bijna 14 procent een uitzondering.

Het CBS verklaart dat onder meer uit het grote aantal appartementen in stedelijke gebieden. Die vallen vaak onder een Vereniging van Eigenaren (VvE) en worden gemiddeld minder vaak verduurzaamd. In een VvE is ruim 5 procent van de woningen verduurzaamd, tegenover ruim 11 procent van de woningen buiten een VvE. Bij woningen buiten een VvE stabiliseert het aantal subsidies sinds 2023, terwijl de stijging bij VvE-woningen doorzet.

Wat de cijfers niet vertellen

Uit de cijfers blijkt niet in hoeverre de subsidies woningbezitters echt over de streep trekken. Ook de hoogte van de energierekening kan meespelen. “Als de energieprijzen stijgen, voelen mensen nadrukkelijker het directe belang van energiebesparing”, zegt Henk Visscher, hoogleraar Woningkwaliteit en procesinnovatie aan de TU Delft.

Volgens Visscher is er ook een volgorde in de maatregelen. “Voor je een warmtepomp installeert, moet je eerst zorgen dat de isolatie goed op peil is”, legt hij uit. Dat past bij het beeld dat isolatie de populairste maatregel is.

Voor huishoudens kan betere isolatie het gas- of elektriciteitsverbruik verlagen en het wooncomfort verbeteren. Hoeveel het oplevert, hangt af van de woning, de energieprijzen en de uitgevoerde maatregel.

Stand van zaken

In vijf jaar tijd zijn ruim 850.000 woningen met subsidie of lening van de Rijksoverheid verduurzaamd. Het jaar 2025 stond daarin op het hoogste niveau, na de terugval van 2024. Gevel- en spouwmuurisolatie bleef in 2025 achter op het niveau van 2023.