Talkshow Eva wordt eerbetoon aan Paulien Cornelisse: ‘Ik ga haar gruwelijk missen’

Het programma Eva stond woensdag grotendeels in het teken van Paulien Cornelisse. Presentatrice Eva Jinek (48) bracht met tal van gasten een eerbetoon aan de schrijfster en cabaretier, die kort eerder was overleden. In de uitzending ging het over haar carrière, haar taalgebruik en de indruk die ze bij collega’s achterliet.

Jinek breekt na de tweet van de premier

Het gesprek werd op een gegeven moment persoonlijk voor de presentatrice zelf. Jinek las een tweet voor van premier Rob Jetten (39) en brak daarbij. De inhoud van het bericht is niet bekend gemaakt. Wel is duidelijk dat de emotie haar op dat moment overmande, terwijl zij daarvoor al met verschillende gasten over Cornelisses loopbaan had gesproken.

Jinek herstelde zich snel. De uitzending ging door met een moment dat de toon van het eerbetoon bepaalde: niet alleen terugkijken op wat Cornelisse deed, maar ook haar eigen woorden laten klinken.

Een fragment uit haar werk

Actrice en schrijfster Maike Meijer kreeg vervolgens het woord. Op verzoek van Jinek las zij een fragment voor uit een van Cornelisses vele werken. Daarmee kreeg de schrijfster in haar eigen bewoordingen een plek in de uitzending, in plaats van alleen in de herinneringen van anderen.

Cornelisse is volgens Meijer niet alleen als schrijfster bijzonder geweest. Ze prees haar als iemand die zowel op het toneel als in televisieprogramma’s als De slimste mens en Wie is de Mol? indruk maakte. Volgens Meijer was Cornelisse in al die werelden even scherp, geestig en ontroerend, en dat maakte haar voor collega’s bijzonder.

Meijer vertelde dat ze altijd ‘een beetje verliefd’ op Cornelisse is geweest. Die woorden zette de toon voor haar bijdrage: geen afstandelijke terugblik, maar een persoonlijk afscheid van iemand die haar als schrijver en als mens had geraakt.

Kijken naar het kleine

Volgens Meijer lag de kracht van Cornelisse in haar blik. “Paulien was een kijker in detail”, zei ze. “Ik heb van haar geleerd om in alles wat je doet te kijken naar het kleine en dat te vangen in woorden.” Het was volgens haar een werkwijze waar ze zelf van heeft geleerd.

Daar voegde ze aan toe: “Zij was in staat om het kleine groot te maken. Om in alles verwondering te zoeken, en dat is zo knap.” Met die zin vatte Meijer samen wat in de uitzending steeds terugkwam: Cornelisse vond het bijzondere in het gewone en wist dat in woorden vast te leggen.

Geestig en ontroerend in alle disciplines

Meijer noemde Cornelisse ‘extreem geestig’ en ook ‘extreem ontroerend’ in ‘al haar disciplines’. Ze somde die op: “In schrijven, in op het toneel staan, in woorden, bij De slimste mens, maar ook bij Wie is de Mol?” Cornelisse was dus niet alleen op papier en in de theaterzaal aanwezig, maar ook in populaire televisieprogramma’s.

“Het maakte niet uit waar zij zat”, zei Meijer. “Als zij iets zei, dacht ik altijd: ik wou dat ik het zo kon zeggen.” Over het gemis was ze duidelijk: “Ik ga haar gruwelijk missen. Het is een diep, diep gat.” Er werden in de uitzending ook reacties van andere bekende Nederlanders getoond.

Eerder zelf te gast in Eva

Voor het programma had het eerbetoon een extra lading, omdat Cornelisse eerder zelf in de talkshow te gast was. Toen sprak ze kort over haar ziekte. Ze vertelde dat ze ‘veel goede dagen en goede momenten’ had sinds de behandeling voor kanker. Zelf zei ze daarover: “Het is heel stom om kanker te hebben. Dus het gaat wat dat betreft niet goed. Maar ik heb wel veel goede dagen en goede momenten, dus dat verbaast me ergens ook wel weer.”

Jinek vroeg haar toen of ze ook boos was omdat ze ziek was. Cornelisse ontkende dat. “Ik heb niet zoveel woede”, zei ze. Ze had van tevoren verwacht veel paniek te zullen voelen, maar ontdekte dat ze dat niet de hele dag kon voelen. “Als ik ga schrijven, ben ik in een andere wereld en dat is heerlijk.”

Het Boekenweekessay en de Volkskrant

Dat schrijven voor Cornelisse zwaar woog, blijkt ook uit haar eigen woorden. Ze zei dat ze het heel naar vond dat ze haar theatertour moest afzeggen. Tegelijk was ze blij dat ze bleef schrijven, onder meer voor de Volkskrant. “Dat geeft me heel veel”, zei ze over haar werk als schrijfster.

Uit datzelfde gesprek blijkt wat schrijven voor haar betekende. Cornelisse maakte in augustus bekend kanker te hebben en moest daardoor haar theatertour schrappen. Dat vond ze ‘heel, heel naar’, maar ze was ook blij dat ze kon blijven schrijven, want dat gaf haar ‘heel veel’.

Ze schreef toen voor de Volkskrant en werkte aan het Boekenweekessay voor de 90e Boekenweek, die liep van 12 tot en met 23 maart 2025. Het essay heet Hèhè – Over wat we zeggen zonder dat we het doorhebben en ging over de dingen die mensen zeggen zonder erbij na te denken, een onderwerp dat past bij haar blik op taal en detail.