Songfestival-selectie 2027: ´Wie durft?´

Nederland gaat in 2027 toch naar het Eurovisie Songfestival, maar wie het land op het podium in Bulgarije moet vertegenwoordigen, is nog onbekend. Er is op dit moment geen artiest bevestigd. De animo onder artiesten om zich kandidaat te stellen is vooralsnog opvallend klein. Daarmee wacht de publieke omroep een zoektocht die minstens zo gevoelig ligt als het besluit om mee te doen.

Een omroep stapt eruit, de NPO neemt over

De komende selectie is het gevolg van een bijzondere reeks besluiten. AVROTROS maakte bekend dat de omroep in 2027 niet meedoet aan het Songfestival. De omroep vindt dat het evenement niet langer neutraal is, omdat een van de deelnemende landen nog steeds in een grootschalig militair conflict is verwikkeld. Volgens AVROTROS werken de geopolitieke spanningen in het Midden-Oosten te veel door in het Songfestival en hebben ze tot grote verdeeldheid geleid.

De omroep zegt de afgelopen tijd bij de European Broadcasting Union (EBU) te hebben aangedrongen op transparante regels voor landen die in een militair conflict zijn verwikkeld. De recent aangekondigde aanpassingen van de EBU bieden volgens AVROTROS onvoldoende vertrouwen dat het onafhankelijke en neutrale karakter van het Songfestival kan worden hersteld. AVROTROS gaf de verantwoordelijkheid voor de Nederlandse deelname terug aan de NPO.

Een lange aanloop van twijfel

Het besluit voor 2027 kwam niet uit de lucht vallen. In september 2025 meldde AVROTROS al dat het niet zou deelnemen aan het Songfestival van 2026 in Wenen zolang Israël door de EBU werd toegelaten. De omroep noemde toen het ernstige menselijk leed in Gaza, de aantasting van de persvrijheid en bewezen inmenging van de Israëlische regering tijdens de voorgaande editie.

Volgens AVROTROS besloten uiteindelijk vijf landen om in 2026 niet deel te nemen. Oud-winnaars stuurden hun trofee terug, en meer dan duizend muzikanten en cultuurmakers riepen de EBU in een open brief op om in te grijpen. Directeur Taco Zimmerman noemde het Songfestival “een podium van verdeeldheid”. Hij zei dat het pijnlijk is om een evenement los te laten dat de omroep na aan het hart ligt: “We hadden er heel graag volgend jaar weer bij willen zijn.”

De NPO zoekt een onafhankelijk team

De NPO besloot dat Nederland toch meedoet, en de Nederlandse inzending wordt nu een gezamenlijk project van de publieke omroep. NPO-mediadirecteur Jurre Bosman zei in een verklaring dat het “belangrijk is om als publieke omroep juist nu onderdeel te blijven van dit verbindende, Europese evenement”. Het selectieproces moet volgens het AD in handen komen van een onafhankelijk team dat de Nederlandse kandidaat gaat kiezen.

Qua timing is de NPO volgens Sietse Bakker, voormalig uitvoerend producent van het Songfestival in Rotterdam, niet slecht af. Hij zegt dat er genoeg tijd is om de act in te zenden. Normaal komt dat proces pas nu op gang. Volgens Bakker is het nu een kwestie van de shortlist afgaan en kijken of je deelname voor 2027 kunt vinden.

Meedoen of je uitspreken

Dat de bekende namen niet vooraan staan, heeft volgens muziekjournalist Atze de Vrieze van 3voor12 te maken met de gevoeligheid van het onderwerp. “Op het moment dat je naam nu genoemd wordt, wordt gedacht dat diegene er niet al te veel om zal geven”, zei hij. Volgens De Vrieze moet een artiest zich afvragen of hij of zij voor zichzelf gaat: “Het is een kans. Maar als je een artiest bent die zich uit wil spreken, moet je om die reden al twijfelen om te gaan.”

Volgens De Vrieze wordt die tweede groep artiesten de mogelijkheid ontnomen door de koers die de EBU doorzet, omdat Israël mag blijven meedoen. Hij vindt dat gek: “Als Rusland eruit moet, moet Israël er ook uit.” Zo botst de wens om op het Europese podium te staan met de wens om te laten horen wat je van het evenement vindt.

Eén naam, geen bevestiging

In de publieke discussie rondt maar één naam, die van zangeres Davina Michelle. Dat zegt Katja Zwart, presentator van de Telegraaf-podcast Songfestivalkoorts. “Van haar hebben we nog niks vernomen”, voegde ze eraan toe. Er is dus niet bevestigd dat Davina Michelle is gevraagd of iets heeft toegezegd.

Zwart zegt zelf dat ze stiekem blij is dat het feestje voor Nederland doorgaat, maar dat het ook dubbel voelt. “AVROTROS toonde ruggengraat”, zegt ze. Voor buitenstaanders lijkt het volgens haar alsof Nederland eerst niet meer meedeed en nu weer wel. Die indruk kan het voor artiesten extra lastig maken om hun naam aan de deelname te verbinden.

Verdeelde reacties bij luisteraars

Ook luisteraars van het radioprogramma Spraakmakers zijn verdeeld. Saskia van der Jagt noemt meedoen een “verkeerd signaal”: “Je doet alsof er niets aan de hand is. Ik vind het onvoorstelbaar dat we meedoen.” Beller Frank van der Valk ziet het anders. Hij vindt dat het Songfestival veel te groot en te zwaar wordt gemaakt en zegt zelf nooit veel waarde te hebben gehecht aan het evenement.

Wat nu bekend is

De stand van zaken is daarmee helder. Nederland doet mee, de NPO bepaalt het vervolg voor 2027 en er is nog geen artiest bekend. Het onafhankelijke selectieteam en de shortlist moeten uitwijzen wie bereid is om namens Nederland naar Bulgarije te gaan, in een jaar waarin dat besluit meer dan alleen een muzikale keuze is.