Niet gesprekken, maar daden: dat was de boodschap die boeren maandagavond meebrachten naar het gemeentehuis van Ommen. Circa driehonderd mensen verzamelden zich daar met tientallen trekkers om een brandbrief te overhandigen aan het college van burgemeester en wethouders. De brief bevat hun zorgen over de stikstofplannen van het kabinet, en de boeren willen nu weten of de gemeente aan hun kant staat.
Lange stoet trekt richting Ommen
De avond begon eerder al in Lemelerveld, waar zich ruim dertig trekkers verzamelden. Onderweg naar Ommen sloot een grotere groep boeren aan. Vervolgens reed de gehele stoet via een parallelweg van de N348 richting het gemeentehuis. Op veel trekkers wapperde een omgekeerde Nederlandse vlag, een herkenbaar symbool uit eerdere boerenprotesten. Aan sommige trekkers waren bovendien protestborden bevestigd met teksten als: ‘Hoever ze in Den Haag ook gaan, wij blijven vechten voor ons bestaan’.
De sfeer was vastberaden, maar ook beheerst. De boeren kozen bewust voor een publieksvriendelijke aanpak, aldus lokaal boer Marcel Veurink. Hij overhandigde namens de aanwezigen de brandbrief aan het college. Daarmee wilden de boeren een duidelijk signaal afgeven aan zowel de gemeente als de landelijke politiek. Echter, achter die beheerste toon gaat een diepe zorg schuil over de toekomst van het platteland.
Loco-burgemeester neemt brief in ontvangst
Loco-burgemeester Alice van den Nieuwboer nam de brandbrief persoonlijk in ontvangst. In haar toespraak voor de circa driehonderd aanwezigen liet zij weten de zorgen te begrijpen. Zij zei “de zorgen en onrust” te snappen en wil daarover in gesprek met de boeren. Daarmee erkende ze de ernst van de situatie, al bleef een concrete toezegging uit.
Boer Veurink reageerde direct op haar woorden. Hij maakte duidelijk dat gesprekken alleen niet genoeg zijn. “Wij geven onze gemeente niet over aan Den Haag”, zei hij vastberaden. Daarmee doelde hij op de wens dat de gemeente Ommen actief bij de provincie voor de belangen van de boeren opkomt, in plaats van de stikstofplannen van het kabinet klakkeloos te volgen. De boeren willen bovendien dat gemeenteraadsleden hun landelijke partijgenoten aanspreken op de gevolgen van het beleid.
Veurink waarschuwt voor verdere escalatie
Marcel Veurink sprak ook zijn twijfels uit over de directe effectiviteit van de actie. Hij verwacht niet dat de bijeenkomst van maandagavond meteen resultaat oplevert. “Ik ben bang dat we nog wel vaker op pad moeten”, zei hij eerlijk. Toch houdt hij vast aan een publieksvriendelijke aanpak, al liet hij een voorbehoud. Als er geen beweging komt vanuit de politiek, sluit hij niet uit dat de acties van karakter veranderen.
Die boodschap klinkt als een waarschuwing. Bovendien toont ze de frustatie die bij veel boeren leeft. “Als de plannen doorgaan, blijft er niks van het platteland over”, aldus Veurink. Daarmee verwoordde hij de kern van de onrust: de vrees dat het landelijk gebied onder druk van stikstofmaatregelen ingrijpend zal veranderen. Hoe die maatregelen er precies uitzien, werkt de brandbrief niet nader uit.
Deel van bredere protestgolf
Het protest in Ommen staat niet op zichzelf. In de weken voorafgaand aan de bijeenkomst vonden op meerdere plekken in Nederland al boerenprotesten plaats. Die werden veelal georganiseerd door lokale actiegroepen, zonder tussenkomst van een grote landelijke boerenorganisatie. Ook voor dezelfde maandagavond waren elders in het land demonstraties aangekondigd. Drie dagen eerder vond een vergelijkbare actie plaats in Beneden-Leeuwen, in een andere regio.
Daarmee laat de protestgolf een opvallend patroon zien: de acties zijn decentraal en lokaal verankerd. Boeren zoeken steun bij hun eigen gemeente, niet alleen bij Den Haag. Daarom is de keuze voor het gemeentehuis van Ommen als locatie veelzeggend. De boeren willen dat lokale bestuurders een rol spelen in het verzet tegen de nationale stikstofplannen.
Druk op lokale bestuurders neemt toe
De overhandiging van de brandbrief plaatst de gemeente Ommen in een lastige positie. Enerzijds wil het college begrip tonen voor de bezorgde boeren. Anderzijds beschikt een gemeente over beperkte bevoegdheden als het gaat om nationaal stikstofbeleid. Van den Nieuwboer beloofde het gesprek aan te gaan, maar deed geen concrete toezeggingen over wat de gemeente vervolgens richting de provincie of het kabinet zal ondernemen.
De boeren zijn zich bewust van die beperkingen, maar willen toch een signaal afgeven. Door gemeenten onder druk te zetten, hopen ze een keten van politieke druk te creëren: van gemeente naar provincie, en van provincie naar Den Haag. Of die strategie vruchten afwerpt, is vooralsnog onzeker. Echter, de organisatoren maken duidelijk dat ze niet stoppen als dat niet het geval is.
Volgende stappen nog onduidelijk
Gemeente Ommen heeft na afloop van de bijeenkomst nog geen formeel standpunt ingenomen over de inhoud van de brandbrief. Loco-burgemeester Van den Nieuwboer gaf aan in gesprek te willen, maar wanneer dat gesprek plaatsvindt en wat de uitkomst wordt, is nog niet bekend. Boer Veurink houdt er rekening mee dat de boeren vaker in actie zullen komen. Daarmee blijft de situatie in beweging: de brandbrief is wat hem betreft geen eindpunt, maar het begin van een langer traject.
Bronnen en credits
Bronnen: Ditjes & Datjes, Nieuws.nl
